دولت مدیریت خودروسازی بلد نیست|قطعه سازان اهلیت مالکیت خودروسازان را دارند


بازار گروه خودرو: از ابتدا سال دولت سیزدهم به طور جدی خصوصی سازی ایران خودرو و سایپا را دنبال می کند. شاید اطلاق واژه خصوصی سازی برای دو خودروساز زیان ده باتوجه به آشفتگی بازار خبر اثر بخشی باشد، اما در مقام عمل می تواند نگرانی های را ایجاد کند. زیرا ساز و کار خصوصی شدن ایران خودرو و سایپا مشخص نیست، برای رفتار دولت با بخش خصوصی هنوز تعریف نشده است. در ماه های اخیر شاهد ویژه بازار مستقیم وزارت صمت به شخص وزیر صمت در امر عرضه خودرو به ایم بود. اگر قرار باشد این شیوه ها در زمان خصوصی سازی نیز ادامه یابد، بازار را با آَشفتگی های فراوانی را ایجاد خواهد کرد. برای بررسی این موضوع با سعید مدنی اسبق گروه خودروسازی سایپا به گفت و گو پرداختیم:

شخص حقیقی یا حقوقی که در صنعت بوده یا مدیریت بنگاه های اقتصادی به ویژه قطعه سازی را دارند، اهلیت خریدار دو واحد خودروسازی بزرگ را دارند.

* چند وقتی است که زمزمه خصوصی سازی گروه صنعتی ایران خودرو و گروه خودروسازی سایپا به گوش می رسد، باتوجه به اینکه شما در مقطعی از زمان شبکه گروه خودروسازی سایپا بودید، چه افراد یا گروهی اهلیت خرید دو خودروساز بزرگ کشور دارند؟
فکر می کنم چندی پیش کمیته یا ستادی برای بررسی اهلیت متقاضیان خرید ایران خودرو و سایپا تشکیل شده بود. این ستاد اعلام کرده بود که متقاضیان خرید این دو خودروساز ویژگی ها و شرایط شان را اعلام می کنند که روی آن تصمیم گیری می کنند. علاوه بر داشتن اهلیت، داشتن سرمایه لازم نیز بسیار مهم است. زیرا دو بزرگ زیان انباشت فراوان داشته و به همین دلیل خودرو سهام آن ها افت پیدا کرده است. با در اختيار داشتن دو مورد از خريدار نظر اول ايران خودرو يا سايپا بايد براي اين بنگاه هاي اقتصادي قيمت واقعي را پرداخت كنند. شخص حقیقی یا حقوقی که در صنعت بوده یا مدیریت بنگاه های اقتصادی به ویژه قطعه سازی را دارند، اهلیت خرید این دو واحد خودروسازی را دارند.

* به نظر شما در زمان خصوصی سازی دولت باید به چه نکته ای توجه کنید؟ آیا در صورت خصوصی سازی دو خودروساز بزرگ، کاهش خواهد یافت؟
آنچه در خصوصی سازی بسیار مهم است و باید همیشه مد نظر قرار گیرد این است که دولت پس از مدیریت خصوصی در امور مدیریتی بنگاه ها نباید داشته باشد. ولی این جمله به معنای رها سازی بنگاه های بزرگ خودروسازی یا قطعه سازی به دلیل نقش در تولید ناخالص ملی نیست. بلکه بنگاه های اقتصادی بزرگ در صنعت خودرو جز منابع ملی می شوند. حتی اگر ایران خودرو و سایپا خصوصی شوند، باید دولت از مالکان جدید آن برنامه را تهیه کنند. دولت باید باتوجه به تصمیمات کلان کشوری اصلاح و پایش در برنامه های مالکان جدید اعمال کند.

دولت مدیریت خودروسازی بلد نیست|قطعه سازان اهلیت مالکیت خودروسازان را دارند

* در کشور ثابت شده است که تجارت در خصوصی سازی برخی از بنگاه های بزرگ اقتصادی وجود ندارد، نظر شما در این خصوص چیست؟
یکی از مشکلاتی که در خصوصی سازی صنایع وجود دارد این است که دولت نظارت را به مالکان جدید بنگاه سلب و عملا آن را رها می کند. باتوجه به سودهای آتی که با خصوصی سازی ایران خودرو و سایپا حادث می شود، نه تنها این دو واحد خودروساز باید به قیمت واقعی به فروش برسند، بلکه عملکردشان باید همیشه در مورد دولت باشد.

* داریم که گروه صنعتی ایران خودرو و گروه خودروسازی سایپا جز ابر بدهکاران بانکی با حجم زیاد زیان انباشت هستند، آیا این زیان در قیمت گذاری باید لحاظ شود؟
مطمئناً این است که هر خریدار واقعی یا حقوقی با شرایط موجود دو واحد خودروسازی بزرگ آن را می خرید می کند. زیان ها در ارزش سهام دیده می شوند، ولی باید جدید به اندازه کافی سرمایه برای فعال شدن مجدد دو خودروساز بزرگ داشته باشند.

* آیا در رقابت خصوصی سازی در بازار خودرو و انحصار در زنجیره تامین صورت خواهد گرفت؟
یکی از نگرانی هایی که وجود دارد این است که اگر شرکت های بزرگ قطعه سازی کنسرسیوم تشکیل داده و این خودروسازان را بخرند، ممکن است انحصاری را ایجاد کنند. سازمانی به نام شورای رقابت برای حل و فصل به همین مسائل وجود دارد که باید در قرار دادن تصمیمات حقوقی را رعایت کند تمام تامین درج شود. از سوی مالکان جدید خودروسازان حق تسویه حساب نیرو انسانی سربار را نباید داشته باشند، بلکه باید حجم کار را افزایش داد و برای نیروی انسانی سربار کار ایجاد کرد. زیرا تعدیل نیرو عوارض اجتماعی برای دولت دارد، از سوی دولت باید برای توسعه به خودروسازان کمک کند. در قطعه سازان نیز همین موضوع صادق است، نمی توان پتانسیل موجود در قطعه سازان را از بین برد. اگر قطعه سازی مالک جدید ایران خودرو یا سایپا شد باید تمام قطعات سازان را مجموعه خود بداند و از زیر تمام ظرفیت ها استفاده کند. معتقدم این اتفاق رخ می دهد، باتوجه به اینکه دولت صاحب قدرت است، می تواند کنترل های لازم را روی مالکان جدید داشته باشد.

دولت نشان داد که بلد خودروسازان را اداره و آن ها را زیان ده کرده است. گفتنی است دولت با خصوصی سازی خودروسازان از سود فراوان منتفع خواهد شد

* در خصوص انحصار موجود در صنعت خودرو، چه اقدامی باید انجام شود؟
نگرانی ناشی از انحصار زمانی ایجاد می شود که خودروسازی پس از خصوصی سازی رها می شود، در زمان خصوصی سازی مواردی که اشاره می کنم دولت باید از مالکان برنامه های جدید دریافت و نظارت بر حسن انجام آن را داشته باشد. رقابت در میان خودروسازان افزایش پیدا خواهد کرد. دولت نشان داد که بلد خودروسازان را اداره و آن ها را زیان ده کرده است. گفتنی است دولت با خصوصی سازی خودروسازان از منتفع های فراوان خواهد شد و این سود از محل مالیات و ارزش افزوده خواهد شد.

* به عنوان پایانی، شما برنامه دولت از مالکان جدید اشاره کردید، این موضوع باعث توسعه خواهد شد؟
دولت از مالکان بخش خصوصی خودروسازان برنامه و باتوجه به سیاست های کلان آن را بررسی می کند، این برنامه را می توان با چشم اندازه سال ۱۴۰۴ که باید خودروسازان سالی سه میلیون دستگاه تولید داشته باشند، انطباق داد. تا افق ۱۴۰۴ باید محصول در سه میلیون دستگاه ایجاد شود. از سویی شاهد رشد خودروهای برقی در دنیا هستیم که باید خودروسازان داخلی نیز به همین سمت حرکت کنند. صنعت خودرو کشور ما هنوز موتور و گیربکس پیشرفته ندارد. ایجاد ظرفیت برای تولید سه میلیون دستگاه خودرو، طراحی و تولید موتور و گیربکس را اقتصادی می کند. در پایان باید اشاره کرد که دولت نباید در امر فروش و قیمت گذاری انجام شود.