ارزی، بلای جان بازار سرمایه



به گزارش بازار به نقل از پایگاه خبری بازارسرمایه (سنا)، مجتبی کاروان کمیسیون رئیس بازار پول و سرمایه اتاق ایران با بررسی اثر ارز 4200 تومانی در اقتصاد گفت: تخصیص این ارز به برخی از صنایع از ابتدا سیاست غلطی بود که در سال‌های مختلف انجام شد. متمادی سرمنشاء سه تاثیر مهم بر اقتصاد کشور و بر بازار سرمایه شد. نخست اینکه تخصیص مرجع به صنایع باعث ایجاد زمینه‌های فساد اقتصادی و رانت در برخی بنگاه‌ها می‌شود که مخرب آن بر کسی پوشیده نیست.

کاروان اضافه کرد: اگر دولت خواهان پرداخت یارانه است، این یارانه باید به طور مستقیم در مصرف‌کننده نهایی قرار گیرد، زیرا پرداخت یارانه به شرکت‌ها تاثیر منفی دارد. به عنوان مثال شرکت‌های متقاضی دریافت یارانه نمی‌تواند مستقیماً نسبت به برنامه‌ریزی تولید خود اقدام کند و همیشه باید منتظر تکلیف از سوی نهادهای حاکمیتی باشد.

او کرد توضیح: همچنین بهره‌برداری در این بنگاه‌ها به دلیل عقب ماندن از ظرفیت اسمی پایین‌تر است؛ این قبیل بنگاه‌ها در بحث مزیت رقابتی همیشه محتاج حمایت‌های نهادهای تخصیص دهنده یارانه هستند و در غیر این صورت به شدت در فضای رقابتی آسیب می‌بینند.

کاروان اظهار کرد: تأثیر دوم نیز شامل تشدید مقوله رتبه‌بندی دستورات در صنایع و به دنبال آن برخی از شرکت‌ها و بنگاه‌های بورسی است و همانگونه است که برخی از فعالان اقتصادی به این مقوله تبدیل شده‌اند.

رئیس کمیسیون بازار پول سرمایه اتاق ایران در ادامه بررسی و ارزیابی ارز 4200 بر اقتصاد گفت: تأثیر سوم نیز ایجاد خلال در نظام سیاستگذاری بنگاه‌های مشمول دریافت ارز بر می‌گردد. زمانی که بنگاه‌ها مرجع دریافت می‌کردند و شرایط ارزی کشور مانع از تخصیص به موقع آرزو می‌شد، نظام مدیریت و سیاستگذاری در بنگاه‌ها با ریسک‌های سیستم‌های غیرقابل‌پیش‌بینی می‌شد، موضوعی که به عدم موفقیت در اقتصاد بزرگی از تولید و ایجاد ترمز منجر می‌شود. رکود در فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی بنگاه‌ها منجر شد.

تک نرخی شدن آرزوی تورم انتظاری را تعدیل می‌کند

کاروان بیان کرد: به طور کلی اعتقاد بر این است که فعالیت های اقتصادی مستقل از تصمیم گیری های دولت باشد. بخش دولتی در هر بخش از اقتصاد اقتصادی فاجعه باری در سیر طبیعی فعالیت‌های اقتصادی به‌بار می‌آورد که نمونه بارز آن را می‌توان در صنایعی مانند صنعت خودرو یافت.

او افزود: این صنعت که دولت در آن بخش مدیریتی دارد، سال‌هاست با بحران‌های جدی مواجه است. در حال حاضر، اگر در این صنعت تصمیم‌گیری شود، به‌طور اختصاصی می‌شود و در فرآیند تصمیم‌گیری و کنترل شرکت‌های خودروسازی وارد نمی‌شد، امروز شاهد چنین بحران‌هایی در این صنعت نبودیم. بنابراین سیاست‌هایی مانند استفاده از ارز مرجع به برخی از صنایع نامطلوبی برای فضای کسب و کار و کار بخش ویژه کشور تعیین شده بود.

رئیس کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق ایران بیان کرد: حال که دولت سیزدهم در صدد حذف ارز مرجع است و در برخی بخش‌های اقتصاد نیز حذف این ارز به کالاها را آغاز کرده است به چند نکته توجه داشته باشد. اولین و مهمترین نکته ای که بر اقتصاد و بازار سرمایه گذاری می شود، موضوع ایجاد تورم است، زیرا این تصمیم باعث ایجاد تورم انتظاری در اقتصاد کلان و خرد خواهد شد.

کاروان تاکید کرد: لازم است دولت تمهیدات لازم برای نزدیک کردن قیمت‌های چندگانه به قیمت ارز سامانه رسمی تبادل یعنی سامانه نیما انجام دهد. تک نرخی شدن آرزو می تواند تورم انتظاری را تعدیل کند. سپس در ادامه با تخصیص صحیح یارانه در قالب کالابرگ الکترونیکی، فشار تورمی باعث تولید این کالا در سطح مصرفی خانوار تعدیل می شود.

تک نرخی شدن ارز و بازار سرمایه

او در اثر خاص تک نرخی شدن ارز بر بازارسرمایه گفت: این تصمیم در صنایع بورسی نیز تبعات مثبت و منفی دارد. از جمله تبعات مثبت این تصمیم می‌توان به واقعی شدن قیمت‌ها در بازار سرمایه و کاهش استفاده از نرخ‌های غیرواقعی اشاره کرد.

کاروان اظهار کرد: از سوی دیگر این تصمیم می‌تواند برخی از صنایع و شرکت‌های حاضر در بازار سرمایه را با سرمایه‌گذاری در سرمایه‌گذاری برای تامین اولیه نیاز داشته باشند که می‌توانند در این تصمیم‌گیری تاثیرگذار باشند. بنابراین، می‌کنم سازمان بورس و پیشنهاد بهادار یک طرح تحقیقاتی پیرامون ارزیابی ریسک و عارضه یابی اجرای این تصمیم دولت در سرمایه‌گذاری برای اجرا و نتایج آن را برای استفاده توسط عموم فعالان بازار منتشر می‌کند.